Aan tafel over zorg en gezondheid

Oan 'e tafel oer soarch en sûnens

De zorg in Fryslân staat onder druk. We worden ouder en de medische mogelijkheden nemen toe, maar tegelijkertijd groeit de zorgvraag en neemt het personeelstekort toe. Hoe houden we zorg toegankelijk en betaalbaar? Daarover ging de talkshow Aan tafel over zorg en gezondheid in Thialf, een initiatief van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. In samenwerking met FrIZA en Omrop Fryslân kwamen inwoners, professionals en ervaringsdeskundigen samen om ideeën en oplossingen te bespreken. De talkshow maakt deel uit van een landelijke reeks gesprekken over zorg en gezondheid.

Samen in gesprek over de toekomst van zorg

De druk op het zorgsysteem neemt toe. De cijfers liegen niet: het is code rood. Daarom is verandering nodig. Liefst vandaag nog benadrukte tafelgast Jesse David Marinus van Planbureau Fryslân. De vergrijzing en de groeiende zorgvraag maken het steeds belangrijker dat we naar elkaar omkijken. Wij spelen daar als inwoners, professional, bestuurders en beleidsmaker allemaal een belangrijke rol in. Zonder deze gezamenlijke inzet wordt het steeds moeilijker om zorg toegankelijk en betaalbaar te houden. Dit vraagt om een verandering in mindset: zorgen voor elkaar is niet alleen een taak van de zorgsector, maar van de hele samenleving!

Ervaringsdeskundigen, professionals en inwoners deelden hun inzichten over hoe zij hieraan bijdragen en de effecten hiervan en over de centrale rol van de Friese Mienskip.

Van zorg naar welzijn: de kracht van verbindng en veerkracht

In drie gespreksrondes kwamen verschillende thema’s aan bod. In de eerste ronde vertelden huisarts Karin Groeneveld, spoedeisendehulparts Heleen Lameijer en ervaringsdeskundige Robert Peereboom hun verhalen. Robert sprak over Welzijn op Recept. Huisartsen kunnen daarbij door verwijzen naar een lokale welzijnscoach wanneer er meer aan de hand is dan een medische klacht bijvoorbeeld eenzaamheid. De welzijnscoach kijkt samen met de inwoner hoe hij of zij letterlijk en figuurlijk in beweging kan komen. Robert vertelde dat hij hierdoor veel meer onder de mensen kwam en hij weer meer zin kreeg in het leven.  Zijn advies? Wees de beste vriend van jezelf.

Heleen Lameijer die via social media de zorg dichtbij mensen brengt, benadrukte dat we allemaal verantwoordelijk voor de uitdagingen die op ons afkomen. Een gezonde leefstijl, maar ook kritisch kijken welke zorg je wanneer nodig hebt. Ga bijvoorbeeld niet met een splinter naar de spoedeisende hulp. Via websites zoals thuisarts.nl kun je ook veel informatie zelf al vinden.

Samen gezond ouder worden – hoe doen we dat?

Jesse David Marinus van Planbureau Fryslân waarschuwde voor de urgentie: Het is code rood. We moeten met elkaar het zorglandschap anders organiseren. Liefst vandaag nog! Wethouder en mantelzorger René de Vries deelde hoe hij de zorg voor zijn vader combineert met zijn werk. Ook Alie Veenstra, een jongere met ervaring die deelneemt aan het E-team van zelfregie- en herstelorganisatie Stjoer, vertelde hoe zij haar ervaring met sociale en psychische kwetsbaarheid inzet om anderen te helpen. En dat het belangrijk is dat mensen over hun mentale kwetsbaarheid in gesprek gaan. Er ligt nog te veel een taboe op.

Lokale initiatieven voor een sterke gemeenschap

In de laatste ronde stonden met name lokale initiatieven van inwoners centraal. Tjitske Cnossen, vrijwilliger bij de sociale voedseltuin in Nieuwehorne, vertelde over de waardevolle ontmoetingen die ze daar heeft en hoe iedereen daar zichzelf kan zijn. Afrah Abdullah, initiatiefnemer van de Cultuurschakel in Leeuwarden, deelde hoe zij met koffie ochtenden vrouwen met een migratieachtergrond bereikt dat deze vrouwen elkaar helpen bij allerlei zaken en op elkaar letten.

Ook Touria vertelde hoe het behalen van haar fietsdiploma samen met een groep vrouwen met verschillende achtergronden haar vrijheid gaf: contact met elkaar, sneller reizen en een gezondere levensstijl.

Een inspirerende avond

De talkshow werd georganiseerd door het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en Omrop Fryslân. De avond bood niet alleen inzichten in de uitdagingen, maar inspireerde ook om samen bij te dragen aan een gezonde en veerkrachtige samenleving. Kleine initiatieven hebben een groot effect op het welbevinden. Zowel bij diegene die iets bieden als diegene voor wie je het doet.

Benieuwd naar de talkshow? Op dinsdag 11 maart en zondag 16 maart 2025 zendt Omrop Fryslân de talkshow uit.